چرا این پایگاه؟
تاریخ ایران در رسانههای جهانی اغلب با سادهانگاری و کلیشه روایت میشود؛ گاه به یک خط روایت سیاسی روز فرومیکاهد و گاه چنان دور میشود که از واقعیتِ زنده تهی میگردد. این پایگاه میکوشد تصویری دقیقتر، روشنتر و انسانمحورانه از فرهنگ، تاریخ و میراث ایران ارائه دهد — برای فارسیزبانان جهان و برای هر کسی که میخواهد ایران را آنچنانکه هست، بشناسد: کشوری با پنجهزار سال پیوستگیِ فرهنگی، با شعر و فلسفه و معماری و دانش، با ضعفها و دستاوردهای انسانیاش.
هدف ما نه ستایش بیقید است و نه نقد بدونداوری؛ بلکه روایتی متعادل، مستند و خواندنی — به زبانی که خواننده فارسیزبان احساس کند «این متن، برای من نوشته شده»، نه ترجمهای ماشینی از انگلیسی.
اصول ویرایشی
- تکیه بر منابع دانشگاهی و دایرةالمعارفی: «دانشنامهٔ ایرانیکا»، «دایرةالمعارف بزرگ اسلامی»، Encyclopædia Britannica، آرشیو یونسکو، گزارشهای هیئتهای باستانشناسی فرانسوی، آلمانی، ایتالیایی و ایرانی.
- تمایز شفاف میان واقعیت تاریخی، روایت سنتی و تفسیر مدرن. آنچه از کتابهای اوستا، شاهنامه یا روایات شفاهی میآید، با همین برچسب نقل میشود؛ نه بهعنوان «حقیقت اثباتشده».
- پرهیز از موضعگیری سیاسی روز. این پایگاه دربارهٔ سیاستهای حکومت ایران یا دولتهای دیگر داوری نمیکند؛ موضوع کارش، تمدن و فرهنگ ایرانی در گسترهٔ هزارههاست.
- دو نسخهٔ کاملاً مستقل انگلیسی و فارسی. متن فارسی ترجمهٔ ماشینیِ متن انگلیسی نیست؛ هر نسخه برای مخاطب خود، با نمونهها و ارجاعات متناسب نوشته شده.
- اصلاحپذیری. هر خطایی که گزارش شود و با منبع معتبر مستند گردد، اصلاح میشود و در یادداشتهای تحریریه ثبت میگردد.
- پیوست منابع. در پایان هر صفحهٔ مهم، فهرستِ منابع پیوند داده میشود تا خواننده بتواند خود راستیآزمایی کند.
منابع
دانشنامهٔ ایرانیکا (Encyclopædia Iranica)، دایرةالمعارف بزرگ اسلامی، یونسکو، موزهٔ بریتانیا، موزهٔ لوور، موزهٔ متروپولیتن نیویورک، موزهٔ ملی ایران، آرشیو کاخ گلستان، کتابخانهٔ مجلس، مرکز دایرةالمعارف بزرگ اسلامی، و آثار پژوهشگران بزرگ: ریچارد فرای، ارنست هرتسفلد، علیاکبر دهخدا، احسان یارشاطر، عبدالحسین زرینکوب، محمدعلی اسلامی ندوشن، شاهرخ مسکوب، عبدالحسین نوایی، پرویز رجبی، شاپور شهبازی، احمد تفضلی، ژاله آموزگار، فریدون جنیدی، علیاشرف صادقی و بسیاری دیگر.
برای ادبیات فارسی، تکیهگاه اصلی ما تصحیحهای انتقادی استاد مجتبی مینوی، مهدی محقق، محمدرضا شفیعی کدکنی، سعید نفیسی، محمدامین ریاحی و فروزانفر است.
روش کار
هر مدخل پیش از انتشار از سه مرحله میگذرد: پژوهش (گردآوری منابع و یادداشتبرداری)، نگارش (تنظیم متن به زبان روان فارسی) و ویرایش (بازبینی فنی و نهایی). در مواردی که میان منابع اختلاف هست، روایت اکثریتِ پژوهشگرانِ امروز ارائه میشود و در پانوشت به دیگر دیدگاهها اشاره میگردد.
دسترسی و حقِ تکثیر
دسترسی به همهٔ مطالب این پایگاه آزاد و رایگان است. متنها با ذکر منبع و پیوند میتوانند بازنشر شوند. عکسها و نگارهها بر اساس مجوزِ هر فایل (عمدتاً Creative Commons از ویکیمدیا کامِنز) منتشر شدهاند و باید مطابق با همان شرایط بازنشر شوند.
تماس
برای پیشنهاد، اصلاح یا همکاری، به صفحهٔ تماس سر بزنید.